مصاحبه با آیت الله سبحانی استاد حوزه علمیه قم
25 بازدید
نحوه تهیه : فردی
محل انتشار : کتاب ماه دین ) مرداد 1379 - شماره 34 )(3 صفحه - از 50 تا 52)
تعداد شرکت کننده : 0

آیت الله حاج شیخ جعفر سبحاین سالهاست که به امر تدریس و تربیت‏ شاگردان بسیار پرداخته است.مشارکت در تأسیس مجله مکت اسلام و تأسیس بنیاد مؤسسه تحقیقتی امام صادق(ع)از دیگر فعالیت‏های پربار ایشان بوده است.نگارش مقالات متعدد در مجلات معتبر علمی و تألیف‏ بیش از هشتاد عنوان اثر(در زمینه‏های تفسیر،حدیث،فقه،اصول،تاریخ، فلسفه،رجال،درایه و...)ثمره علمی این استاد گرامی است.

-با تشکر از جنابعالی که فرصتی را در اختیار نشریه قرار دادید به‏ عنوان شروع گفتگو بفرمایید شخصیت علامه مجلسی را چگونه ارزیابی‏ می‏فرمایید؟

-بسم الله الرحمن الرحیم.نابغه کسی است که با کارهای خود،موجی‏ در جامعه پدید می‏اورد،والا هر کتاب‏نویسی و هر سخن گویی نابغه نیست. اگر واقعا معنی نابغه موج آفرینی و فکر آفرینی باشد،آن هم فکر بزرگ، مرحوم مجلسی نیز از مبتکرین این وادی است.کارهای بدیع و بی‏سابقه‏ای‏ که انجام داده است نشانه نبوغ و ابتکار این مردم است.ایشان در مدت هفتاد و چند سال عمرشان کارهای متعددی انجام داده‏اند که برخی از آنها جنبه‏ ابتکاری و بدیع دارد.

-لطفا توضیحاتی درباره ابداعات علامه مجلسی بفرمایید.

-بزرگترین ابتکار ایشان پدیدآوردن دایرة المعارفی است که برای‏ اولین بار در شیعه نوشته شده است.البته در یونام دایرة المعارف نوشته شده، حتی کتاب ارسوط هم نوعی دایرد المعارف بود،که همهء علوم آن زمان را در کتابی جمع کرده بود.در میان مسلمین هم دایرة المعارف فراوانی نوشته شده‏ است.مثلا رسائل اخوان الصفا دایرد المعارفی‏ مشتمل بر 51 رساله فلسفی و عرفانی است.بعد از آن هم عرایس الفنون،یا مرحوم رضی قزوینی صاحب‏ کتاب لسان الخواص دایرد المعارف فنون عظیمی را یکجا گردآورده است.

دایرة المعارف‏های عربی و فارسی در میان مسلمین بسیار است.ولی دایرة المعارفی که مرحوم مجلسی پدیدآورد،با این دایرة المعارف‏ها تفاوت‏ دارد.این دایرة المعارف‏ها،افکار بشری را تنظیم کرده است مثلا درباره‏ شرک،توحید،علوم طبیعی،نجوم خورشید،زمین نبات و آنچه که بشر در طول عمرش در اطراف این موضوع بیان کرده،گردآورده است.اما علامه‏ مجلسی در دایرة المعارف آنچه را که از وحی نازل شده و یا به عالم وحی‏ منتسب است آورده در عین حال هم از افکار بشری برای توضیحی وحی‏ کمک گرفته است،خواه وحی قرآنی باشد خواه حدیثی نسبت به موضوعات‏ خاص را ردآورده است.بنابر این بحار الانوار دایرة المعارفی است شیعی،در گردآوری آنچه از عالم وحی به ما رسیده و آنچه به عالم وحی منتسب‏ است.در موضوعات خاص چنین دایرد المعارفی سابقه نداشته است.این‏ ارتباطی به نوشته‏های اخوان الصفاء ندارد.آنها 51 رساله را در ریاضیات، منطق،فلسفه،و عرفان و چیزهای دیگر که همگی فکر بشری هستند نوشته‏اند.یا دایرد المعارف‏هایی که الان دایرة المعارف‏های فی القرن العشرین‏ یا دایرة المعارف فی القرن الرابع عشر همه اینها کوشش می‏کنند که افکار بشری را یکجا گردآورنده.ولی علامه مجلسی کوشیده است آنچه را قرآن، پیامبر(ص)و علی معصومان(ع)گفته‏اند گردآوری کند این یک نوع کار ابتکاری است.

-آیا این دایرة المعارف حاصل کار شخص ایشان بود؟ -در پاسخ باید گفت متأسفانه در شرق کار دسته جمعی بسیار کم ... ادامه در لینک

آدرس اینترنتی